شخصيتهاي برجسته علمي و فرهنگي شوشتر

به طور مختصر به برخي از شخصيتهاي برجسته علمي و فرهنگي شوشتر اشاره می شود:

1-  سهل بن عبدالله تستري

     سهل بن عبدالله تستري شخصيت مشهور تاريخ شوشتر است.  تاريخ تولد اورا از سال 200 تا  230  ه.ق  و تاريخ فوت او را از سال 273 تا 283  ه.ق ثبت كرده اند. سهل بن عبدالله موسس مكتب سهليه (سهيليه) يا سالميه مي باشد كه در نيمه دوم قرن سوم هجري تقريبا تمامي صوفيه جنوب عراق و نقاط همجوار آن، يعني خوزستان را تحت پوشش قرار داد و هواداران بي شماري خاصه در بطائح و اصفهان و آبادان و بصره و ميسان  يافت.
   سهل بن عبدالله زماني كه در شوشتر زندگي مي كرده است ، خانه و معبد او در شمال شرقي شوشتر فعلي بين مقام حضرت صاحب الزمان (عج) ومقبره شيخ شمس الدين در نزديكي چشمه اي مشهور به چشمه سوزنگر قرار داشت. گفته مي شود سهل ابن عبد الله در هنگام عبادت به درون چشمه وارد مي شد بدون اينكه حتي يك مو از او تر شود خارج مي شد. 

2- قاضي نورالله شوشتري (شهيد ثالث)

    سيدنورالله حسيني مرعشي شوشتري، معروف به "قاضي نورالله شوشتري" و مشهور به "شهيد ثالث" فقيه اصولي، متكلم جدلي، محدث رجالي و شاعر و عالم بزرگ عهد صفويه. پدرش سيد شرف الدين شوشتري، از مجتهدان ممتاز شوشتر بود. قاضي نوراله، سال 956 ه ق، در شوشتر، در خانواده اهل علم بدنيا آمد. نسب او با 21 واسطه به سيد علي مرعشي و با 26 واسطه به امام چهارم شيعيان، حضرت امام سجاد (ع) مي رسد. علوم مقدماتي و علوم عقلي و نقلي را در نزد پدرش آموخت. ميرصفي الدين محمد و ميرجلال الدين محمد صدر نيز از معلمان او بودند. سال 979 هق، يعني در 23 سالگي، براي زيارت حضرت رضا عليه السلام و ادامه تحصيل، از شوشتر به مشهد رفت و در آنجا تحصيل و تهذيب نفس را شروع نمود. وي سپس به هندوستان هجرت نمود . از اساتيد معروف او در مشهد "عبدالواحد بن علي" استاد سلطان حيدر ميراز بود. شوشتري در علم حديث و علوم معقول و منقول، استاد و متبحر و در رياضيات، ادبيات عرب، معاني و بيان و عروض و قافيه، صاحب تاليفات است.
    آيت الله مرعشي نجفي رحمه الله عليه در مقدمه كتاب «احقاق الحق» تصنيفات اين بزرگ مرد عرصه سياست و نگارش را 140 كتاب ذكر مي كند از ميان كتب قاضي نورالله شوشتري چهار كتاب معروف او بنام احقاق الحق،مجالس المؤمنين ، «الصوارم المهرقه» در جواب «الصواعق المحرقه» و كتاب «مصائب النواصب» مي باشند.قاضي شهيد در اكبر آباد هندوستان (آگره) به سال 1019 مدفون شد .

3-  سيد نعمت الله جزايري

     خاندان جزايري يكي از خانواده هاي سر شناس و مورد احترام از سادات ، در شهر شوشتر بوده و هستند. آنها را سادات نوريه نيز مي گويند . بزرگترين و برجسته ترين شخصيت اين خاندان كه در واقع سر سلسلة آنها نيز مي باشد. سيد نعمت الله جزايري (متولد 1050 ه.ق متوفي 1112   ه.ق ) از بزرگان و رجال علمي  عصر خويش بوده است كه نسب ايشان با چند واسطه به امام موسي كاظم(ع) مي رسد. سيد نعمت الله جزايري از سن چهار سالگي به تحصيل علم مشغول شده و هنوز به سن بلوغ نرسيده بودند كه كتاب (نهج الصواب)را تاليف كرده ودر محضر علمايي چون علامةمجلسي كسب فيض نمودند. تلاشها و كوششهاي بي وقفة ايشان نقطة عطفي در تحولات مذهبي در خطة شوشتر ايجاد كرد،زيرا كه در آن زمان هنوز بسياري از مردم خوزستان از مسائل فقه جعفري اطلاع كافي نداشتند. سيد در ترويج اصول  و مذهب كوشش فراوان نمود، و بقاياي اهل سنت را كه در آن زمان هنوز در خوزستان وجود داشتند با ادله و براهيني به مذهب تشيّع ارشاد مي كردند. در مدت كوتاهي در شوشتر و حومه 70 مسجد و 30 مدرسة ديني گشايش يافت. شاگردان ايشان به دانشمندان برجسته اي تبديل شدند و خود ايشان علي رغم زندگي پرفراز و نشيب وپرمسئوليتي كه داشتند  55 عنوان كتاب برجسته در زمينه هاي علمي و ديني تاليف نمودند.
نماينده محترم ولي فقيه در استان خوزستان و امام جمعه اهواز حضرت آيت الله موسوي جزايري از نوادگان سيد نعمت الله جزايري مي باشد.

 4-  شيخ جعفر شوشتري

  شيخ جعفر شوشتري در سال 1230 ه.ق در شهر شوشتر متولد شد. شيخ، در اوان عمر براي تحصيل علم، همراه پدرش به نجف اشرف رفت. اين سفر، در زماني بود كه شيخ مرتضي انصاري در رأس حوزه علميه نجف اشرف بود. در سال 1255 ه.ق به شوشتر بازگشت، رساله عمليه منهج الرشاد را نوشت، و حسينيه اي در شوشتر بنا كرد.
آثاري از شيخ بر جاي مانده كه هر كدام، دليلي بر علو مقام علمي و عملي آن عالم رباني است. از آن جمله:
1. منهج الرشاد. 2. الخصايص الحسينيه: اين كتاب، در پي روياي صادقه شيخ بوده است. 3. دمع العين. 4. لوائح اللواحين. 5. فيوضات مسعوديه. 6. الدر النضيد في خصايص الحسين الشهيد. 7. اصول دين. 8. مجالس المواعظ. 9. فوايد الشماهد و نتايج المقاصد.
  فقهاي بسياري مانند ميرزا محمد همداني , مرحوم سيد عبدالصمد جزايري , آقا ميرزا ابراهيم , آخوند ملا احمد نراقي , مرحوم شيخ علي بن رضا كاشف الغطا از محضر شيخ كسب فيض نموده اند  .  وفات شيخ جعفر شوشتري در كرند، عصر 28 صفر سنه 1303 ه.ق اتفاق افتاده است

5- علامه محمد تقي شيخ شوشتري

علامه حاج محمد تقي شيخ،فرزند شيخ محمد كاظم،در سال 1320 ه.ق در نجف اشرف متولد وسپس در سن هفت سالگي به شوشتر آمده ومقدمات وسطح را نزد اساتيدي چون مرحوم سيد حسين نوري ، ،سيد محمد علي امام و سيد علي اصغر حكيم گذراندند. پس از آن نيز با استفاده از كلاس درس اساتيدي چون آيت الله محمد تقي شيخ الاسلام وآيت الله سيد محمد تقي شيخ الاسلام وآيت الله سيد مهدي آل طيب وپدر خود، به درجه اجتهاد رسيدند.
علامه تاليفات متعددي از خود بجاي گذاشته است كه برخي از آنها عبارتند از:
1) قاموس الرجال في تحقيق رواة الشيعه و محو ثيهم   2) النجعة في شرح اللمعة   3) بهج الصباغة في شرح نهج البلاغة   4)اربعون حديثاً
ايشان در سال 1373  وفات نمودند وپيكر مطهر شان در مجاورت بقعه سيد محمد گلابي به خاك سپرده شد ..